Zasiłek chorobowy przysługuje przez 182 dni, a w przypadku gruźlicy, przez 270 dni. Jego wysokość wynosi od 70 do 100% wynagrodzenia lub przychodu stanowiącego podstawę jego wymiaru.
W 2007 roku ZUS cofnął lub obniżył wypłaty "chorobowego" na sumę 74,8 mln zł. W samym tylko II Oddziale ZUS w Łodzi jest to kwota 1 720.570,00 zł.
To rezultat przeprowadzanych przez lekarzy orzeczników kontroli. Kontrola taka może być przeprowadzana dwutorowo, jako: kontrola prawidłowości orzekania o czasowej niezdolności do pracy lub kontrola prawidłowości wykorzystania zwolnień lekarskich.
W przypadku pierwszej z wymienionych, lekarz może skrócić okres orzeczonej niezdolności do pracy.
- Taka kontrola przeprowadzana jest przez lekarza orzecznika w siedzibie ZUS lub w miejscu zamieszkania ubezpieczonego – wyjaśnia Katarzyna Mołas, rzecznik II Oddziału ZUS w Łodzi.
W II Oddziale w 2007 r. przeprowadzono 7.235 takich kontrolnych badań. W ich efekcie, w 1.086 przypadkach, wydano decyzje wstrzymujące dalszą wypłatę zasiłku chorobowego na kwotę 165.712,13 zł.
Drugi rodzaj kontroli polega na ustaleniu, czy ubezpieczony, w czasie swojego zwolnienia, nie wykonuje innej pracy zarobkowej, nie wykorzystuje zwolnienia w sposób niezgodny z przeznaczeniem i czy nie może liczyć na pomoc innych domowników.
W ramach kontroli prawidłowości wykorzystania zwolnień lekarskich w 2007 r. pracownicy II Oddziału skontrolowali 1.779 ubezpieczonych, pozbawiając prawa do zasiłku 133 osoby, co spowodowało cofnięcie zasiłków na kwotę 199.598,23 zł.
- O tym, kto zostanie skontrolowany, decyduje przypadek, bo zwolnienia lekarskie są wybierane w drodze komputerowego losowania – mówi Katarzyna Mołas. – Z wnioskiem o przeprowadzenie kontroli może też wystąpić pracodawca.
Zakłady pracy, zatrudniające ponad 20 pracowników, same dokonują kontroli prawidłowości wykorzystania zwolnień.
W II Oddziale, w porównaniu do 2006 r., zmalał wpływ zwolnień lekarskich o 16.912 (2006 r. – 138.185 zwolnień, 2007 r. – 121.273 zwolnienia).
- W Pabianicach liczba zwolnień w 2007 roku wyniosła 27.267 – wylicza rzeczniczka.
ZUS ma prawo do obniżania o 25% wysokości zasiłku chorobowego, jeśli ubezpieczony nie dostarczy płatnikowi zwolnienia lekarskiego w ciągu 7 dni od jego otrzymania. Z tego tytułu w 2007 r. obniżono wypłaty zasiłków o 125.488,48 zł.
Ponadto ZUS ograniczył do 100% przeciętnego wynagrodzenia podstawę wymiaru zasiłku chorobowego i świadczenia rehabilitacyjnego po ustaniu tytułu ubezpieczenia chorobowego. Z tego powodu w 2007 r. obniżył wypłaty o 1 213.355,00 zł.
Od nowego roku rząd chce, aby pracodawcy płacili wynagrodzenie za czas choroby pracownika za pierwsze 14, a nie - jak do tej pory - pierwsze 33 dni zwolnienia. Później będzie przysługiwał zasiłek chorobowy z ZUS. To spowoduje wzrost wydatków Funduszu Ubezpieczeń Społecznych i – być może – wzrost liczby zatrudnień dla lekarzy orzekających o przyznawaniu zwolnień.
- W II Oddziale ZUS mamy 13 lekarzy orzeczników i na dziś nie ma potrzeby zwiększania ilości etatów – twierdzi Mołas.